Với trường hợp của tỏi, khi củ tỏi sống bị ép hay nghiền nát, một hợp chất hữu cơ không mùi ở trong rễ của củ tỏi có tên alliin sẽ có phản ứng biến đổi hoá học. Các màng tế bào tỏi khi bị phá vỡ, một enzyme có tên allinase được giải phóng, khiến chất alliin chuyển hoá thành allicin.
Đến lượt nó, allicin dễ dàng được chuyển hoá thành các loại chất hoá học giàu sulfur khác có thể lưu thông trong máu. Các chất hữu cơ có tính phát xạ cao này tạo ra mùi của tỏi và có thể được toả ra theo hơi thở cũng như qua da. Hơn nữa, chỉ cần một vài phân tử hợp chất trên là đủ để cảm nhận được mùi khó chịu này.
Còn đối với tiêu ớt, chính các phân tử hoá học của chất capsaicin làm cho chúng có vị cay nóng lại không phân cực, có nghĩa các phân tử này không có cực âm và dương ở hai đầu giống như các thanh nam châm thu nhỏ giúp có thể tương tác với các phân tử nước. Chính tính vô cực này làm cho chất capsaicin không thấm nước hay không tan trong nước.
Vì vậy, với những ai đã từng thử rửa sạch vết bỏng của ớt đều biết rằng, vị cay nóng của chất capsaicin có thể vẫn còn dù có dội nước ào ào, và thực tế làm như vậy chỉ khiến cho màng capsaicin lan toả rộng hơn.
Ngược lại, các phân tử chất capsaicin lại rất dễ tan trong mỡ, nghĩa là chúng dễ dàng kết hợp với các chất béo. Vì vậy, cách tốt nhất để thoát khỏi sự hành hạ của chất cay trên tay cũng như trong miệng là sử dụng ngay những thứ giàu chất béo hoặc chất dầu như chất tẩy rửa có chứa dầu hoặc một ly sữa chua.